هالیوود چگونه به آمریکا کمک میکند؟ [تهاجم هالیوودی] (قسمت اول)

سیاست اساسی آمریکا هضم قدرتها و سیاستهای دنیا در معدهی سیاستهای آمریکایی است، این مخصوص [ما نیست]. حالا ما از جهت دشمنی یک خصوصیّتی داریم که با ما یک دشمنی خاصّی وجود دارد امّا حتّی نسبت به کشورهای دیگر هم همینجور است. در زمینهی سیاسی اینجوری است، در زمینهی اقتصادی اینجوری است، در زمینهی فرهنگی [هم] اینجوری است. [الان] کمپانیهای فیلمساز اروپایی دادشان بلند است از تسلّط هالیوود.(۱۳۹۵/۰۳/۲۵)
شاید باورش دشوار باشد اما واقعیت این است که اولین تهاجم فرهنگی هالیوود، به خود آمریکا بود. پس از هجوم پیوریتنها در قرن هفدهم که برای تدارک سرزمین موعود، کوچاندن قوم یهود به آمریکا و برپایی جنگ آخرالزمان به قاره نو رفتند و خاک آن را مورد تاخت و تاز خود قرار دادند و بومیانش را قتل عام کردند، این اشراف یهود بودند که در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم راهی آمریکا شدند. همانها که مراکز اقتصادی و بانکها و نهادهای رسانهای و از جمله هالیوود را در آمریکا به وجود آوردند. اگر در طول ۲ قرن این فرهنگ پیوریتانیسم بود که تفکر نژادپرستانه و سلطهطلبانهی صلیبی/صهیونی را بر آمریکا حاکم ساخت، یهودیان مهاجر از اروپای شرقی، این فرهنگ را به اباحهگری و اشرافیگیری و بیبندوباری نیز آمیختند و جامعهی شبهمذهبی و متعصب آمریکایی قرن نوزدهم را به فضایی لاابالی، فردگرا و سرمایهسالار کشاندند. محمل این تهاجم فرهنگی، هالیوود بود و فیلمهای تولیدی آن که از اوایل قرن بیستم جمعیت کثیری از اهالی ایالات متحدهی آمریکا را جذب خود نمود.
مغولهای هالیوود
بنیانگذاران هالیوود همچون آدولف زوکر، کارل لیمه لی، مارکوس لوئه، جوزف شنک، هری کوئن و …که به مغولهای هالیوود معروف شدند همگی از همان اشراف یهود اروپای شرقی بودند و به همراه برخی پیوریتنهای مهاجر مثل داریل اف زانوک پشت پردهی تأسیس کمپانیهایی همچون متروگلدوین مه یر، یونیورسال، پارامونت، یونایتد آرتیست و فاکس قرن بیستم و… حضور داشتند و اشاعهی همان فرهنگی که بعدا به فرهنگ و ایدئولوژی آمریکایی معروف شد را فراراه خویش قرار دادند. نیل گابلر، نویسنده و محقق آمریکایی دربارهی این اشاعه فرهنگی میگوید: «…آنها دریافتند که میتوانند فضای اجتماعی خودشان را ایجاد کنند. آنها میتوانند امپراتوری خودشان را بوجود آورند، نه فقط برروی پرده سینما بلکه آیین و سنتهای خود را در جامعه جای دهند و این همان بود که انجام دادند.
ریک آلتمن از اساتید دانشگاه پرینستن آمریکا دربارهی ترویج این ایدئولوژی و سبک زندگی برآمده از آن، در آمریکا و دیگر جوامع در کتاب «فیلمهای موزیکال آمریکایی» به سال ۱۹۸۷ (در یکصدمین سال سینما) مینویسد: «بیش از نیم قرن آثار سینمای هالیوود، نقش بزرگی را در تحکیم و قوام جامعهی آمریکایی و معرفی آن به دنیا ایفا کردند. سینما به عنوان یکی از پرخرجترین تولیدات، خصوصا در ژانرهایی که پیوند بیشتری با دیگر آداب و سنتهای فرهنگی آمریکایی داشت، بهطور مرتب برای تبلیغ اهداف فرهنگی و هنری و همچنین اقتصادی و اجتماعی سردمداران آمریکای پس از جنگ به کار گرفته شد.
اشاعهی فساد و فحشاء از جمله دیگر مقصد و مقصود هالیوود و بنیانگذارانش برای حاکمیت بر آمریکا و سایر نقاط جهان بود. آنها جامعهی آمریکا را از یک جامعهی اخلاقی و مذهبی در اوایل شکلگیریاش به کشوری بیبندوبار و ضداخلاق بدل ساختند. تا آنجا که فرانسیس فوکویاما، تئوریسین برجستهی آمریکایی در توصیف این نزول اخلاقی در کتابی با نام «پایان نظم» نوشت که سرمایهی اجتماعی ایالات متحده دچار اضمحلال شگفتانگیزی شده است. تصاویر کتب تاریخی آمریکا حکایت از زنهای باحجاب در جامعهی آمریکایی اواخر قرن نوزدهم دارد با پوششهای بلند و سنگین. اما سینمای آمریکا هرچه از سالهای ابتدای قرن فاصله میگرفت بیشتر به سمت اضمحلال اخلاقی گام بر میداشت. دوربین سینما که در ابتدا برای حریم خانهها و خانوادهها، احترام قائل بود، به تدریج دست به حریم شکنی زد و در خصوصیترین زوایای زندگی افراد رسوخ کرد و آن گوشههای پنهان را به نمایش درآورد. دوربین سینما از دههی ۳۰ وارد اتاق خواب، و از دههی ۶۰ وارد حمام خانهها شد که در اوایل تاریخ سینما سابقه نداشت. کار به جایی رسید در حالیکه زمانی فیلمسازان در نمایش کوچکترین صحنهی غیراخلاقی محدودیت داشتند، مستهجنترین صحنههای ضداخلاقی را بر پردهی سینما نمایش دادند.
تهاجم به خارج از آمریکا
به مرور، هالیوود میخواست تا ارزشهای زندگی آمریکایی را جهانی کند بهطور مثال فرهنگ COOl یا خونسردی خاص آمریکاییها، تسامح و تساهل در بعضی مسائل، چگونگی عکسالعمل نشان دادن آمریکایی در مواجهه با مشکلات و مدل منجی محور آنها و… . ریک آلتمن مینویسد: «فیلمهای هالیوودی آنچنان نفوذی در زندگی روزمرهی جماعت عاشق سینما داشت که ناخودآگاه رسوم آمریکایی را در دیگر جوامع گسترش میداد… فیلم هالیوودی همیشه نگاهها را از معضلات عمیق جامعهی بشری به دلمشغولیهای جامعه آمریکایی سوق میداد و به شکلی آرمان شهر فرنگ یانکیها را به تماشاگران سادهلوح حقنه میکرد (و میکند) که آنها حتی در دورترین جوامع نسبت به آمریکا هم دغدغههای فرهنگی غربی را مسئلهی خود به حساب میآوردند. آنها قانع شدند که همچون قهرمانان همان فیلمها زندگی کنند، لباس بپوشند و حتی موی سر خود را آرایش کنند که همه و همه در واقع تقلیدی از زندگی اسطورهای آمریکایی بود و بس.»

دو قسمتی» ادامه دارد